Sam Ghandchiسام قندچيآشنایی ام با مهدی خانبابا تهرانی
سام قندچی
http://www.ghandchi.com/1146-mehdi-khanbaba-tehrani.htm

 

روز گذشته ویدیویی را دوستی برایم ارسال کرده که در آن سخنران، از نتیجه پژوهش های خود در مورد لهستانی های مهاجر در دوران جنگ دوم جهانی بعنوان سندی برای اثبات "خیانت" چپ ایران و مشخصاً "خیانت" آقای مهدی خانبابا تهرانی به مردم ایران، سخن می گوید (1). شخصاً از ورود به بحث در اینگونه گفتارهای پلمیکی پرهیز می کنم و اگر نه به خاطر توهینی که به آقای مهدی خانبابا تهرانی شده، شاید هیچگاه این چندخط را نمی نوشتم. بگذریم که آقای خانبابا تهرانی نیازی به معرفی نگارنده این سطور ندارد.

 

تا آنجا که به موضوع تاریخ لهستانی ها در ایران مربوط می شود، پژوهشهای زیادی منتشر شده و واقعاً بحث تازه ای نیست (2). درباره مسأله مارکسیسم و جنبش کمونیستی که بیش از نیمی از بشریت را برای یک قرن و نیم تحت تأثیر قرار داد با عباراتی نظیر خیانت این فرد و آن فرد نمی شود به نتیجه ای رسید و البته در سه دهه گذشته به تفصیل نقد شده است (3). همچنین دستیابی به دیدگاه های نو برای متنفکرین آینده نگر از جمله بر نقد گذشته سوسیالیستی، لیبرالی و دیگر دستاوردهای بشریت متکی است (4).

 

اما آشنایی ام با مهدی خانبابا تهرانی. قبل از انقلاب، دوهفته پیش از نوروز سال 1355 پس از اتمام تحصیلات در آمریکا به ایران بازگشتم. پیش از بازگشت به ایران در دوران دانشجویی که در سال 1348 شروع شده بود در کنفدراسیون فعال بودم اما هیچگاه آقای خانباباتهرانی را شخصاً ملاقات نکرده بودم. البته می دانستم که ایشان جزو جمعی بودند که به کادرها شهرت داشت و اهمیتشان در جدا شدنشان از سازمان انقلابی نبود بلکه در این بود که بر کار پژوهشی اصرار می ورزیدند و مثلاٌ ترجمه کتاب جنگ دهقانی در آلمان فردریک انگلس از کارهای این جمع بود. آنها گرچه همچنان در درون موج مائوئیستی آن دوران قرار داشتند اما افکارشان بیشتر به سوسیالیسم اروپایی شبیه بود. وقتی در آستانه سال 1355 به ایران بازگشتم برحسب تصادف با برادر مهدی خانبابا تهرانی، زنده یاد ایرج خانبابا تهرانی، آشنا شدم که بحث های جالبی در مورد موضوعات نظری با هم داشتیم. بعد از انقلاب هم که در ایران در کار ژورنالیستی بودم دورادور درباره فعاليتهای آقای مهدی خانبابا تهرانی و هدایت الله متین دفتری می شنیدم و دو سال بعد از انقلاب هم، دوستی مرا دعوت کرد که با آقایان مهدی خانباباتهرانی و بهمن نیرومند منشوری را برای جمع تازه ای بنام شورای متحد چپ  بنویسیم، و نوشتیم، اما وقتی به موضوع مالکیت رسیدیم گفتم که شخصاً مالکیت دولتی را عامل استبداد می بینم و نمی توانم آن را بعنوان راهی برای آینده بپذیرم و در نتیجه از آن جمع بیرون آمدم و هر چه بیشتر از چپ فاصله گرفتم و همچنان به کار پژوهشی در عرصه آینده نگری ادامه دادم تا به امروز. با اینحال جز احترام برای انسانهایی نظیر مهدی خانبابا تهرانی و احمد تقوایی (5) نداشته ام که هم دموکرات بوده و هستند و هم دلشان همیشه برای ایران می طپید و فرسنگها از استالینیستهایی که حتی مرا بخاطر زیر سوال بردن مارکسیسم در همان ایران سال 1359 به مرگ تهدید کردند، فاصله داشتند. همچنین لیبرالهایی نظیر هدایت الله متین دفتری که در نزدیکی با مهدی خانبابا تهرانی بود، وقتی بسیاری از فعالین آن دوران مجبور به جلای وطن شدند از کمک دریغ نکرد و انسانیت خود را در آن سالها نشان داد. مهدی خانبابا تهرانی نزد دوست و دشمن محترم بوده است و دریغا که همه این سالها در خارج شانس دیدار نداشته ایم که در آمریکا هستم و او در اروپا. با آرزوی زندگی طولانی همراه با شادی و تندرستی برای مهدی (6).

 

به امید جمهوری آینده نگر دموکراتیک و سکولار در ایران

سام قندچی، ناشر و سردبیر ایرانسکوپ

http://iranscope.blogspot.com
http://www.iranscope.com

http://www.ghandchi.com
هشتم فروردین ماه 1395
March 27, 2016

 

پانویس:

 

1. ویدیویی که آقای مهدی خانبابا تهرانی را خائن خطاب کرده است

https://www.youtube.com/watch?v=2vBhg9d46is

 

2. گذر لهستانی ها به ایران
http://iranscope.blogspot.com/2016/03/blog-post_16.html

 

3. اطلاعیه درباره نشریه اخبار روز
http://www.ghandchi.com/1113-akhbare-rooz.htm

 

4.  چرا آینده نگری را برگزیدم
http://www.ghandchi.com/988-why-futurism.htm

 

5. حمایت از تلاشهای احمد تقوایی برای اتحاد جمهوریخواهان سکولار دموکرات
http://www.ghandchi.com/834-ahmad-taghvaei.htm

 

6. تارنمای شخصی مهدی خانبابا تهرانی

http://www.khanbabatehrani.com  

 

متون برگزیده
http://featured.ghandchi.com

 

SEARCH

 

مهدی و ایرج خانبابا تهرانی