Sam Ghandchiسام قندچي دلیل دو رفتار متضاد اصلاح طلبان
سام قندچی

http://www.ghandchi.com/2195-eslahtalaban-motezaad.htm

 

torobche

 

اصلاح طلبان (1) در 40 سال گذشته اساساً بخشی از رژیم ضدجمهوریت اسلامی در ایران بوده اند؛ البته در تاریخ، شخصیتها و نیروهایی در درون رژیمهای استبدادی بوده اند که مترقی عمل کرده اند، از جمله در تاریخ ایران شخصیتهایی نظیر قائم مقام و امیر کبیر را همه می شناسیم؛ اما، حتی برجسته ترین شخصیتهای اصلاح طلب اسلامی در 40 سال گذشته در ایران، دیدگاهی مترقی نظیر قائم مقام و امیر کبیر نداشته و کلاً توجیه گر رژیم ارتجاعی اسلامی بوده اند و به همین دلیل ما با اصلاح طلبی ارتجاعی روبرو بوده ایم (2) و در دهه شصت اصلاح طلبان ایران حتی در جنایات رژیم اسلامی در کشتار سکولار دموکراتها شرکت داشتند (3)، از جمله شخص حجت الاسلام مهدی کروبی در دهه شصت در حمله به آیت الله منتظری که با آن جنایات مخالفت کرد، با آیت الله خمینی از نزدیک همکاری داشت، گرچه آقای مهدی کروبی بعدها در دوران جنبش سبز در سال 1388 در برابر رژیم در ماجرای جنایات کهریزک ایستادگی کرد. آقای میرحسین موسوی نیز نه تنها در دوران جنایات دهه 60 مقام بالای دولتی بود و بدون شک شخص آیت الله خمینی نخست وزیری میرحسین موسوی را به آیت الله خامنه ای تحمیل کرد بلکه بعد از سالها بر ملا شدن همه جزئیات حقایق کشتار خمینی در زندانهای ایران در سال 67، آقای میر حسین موسوی بازهم در انتخابات 1388 کمپین خود را از زادگاه آیت الله خمینی یعنی شهر خمین آغاز کرد و احیا "عصر طلایی" امام خمینی را نوید داد (4). با اینحال آقای میرحسین موسوی نیز در دوران جنبش سبز در سال 1388 در برابر استبداد ایستادگی کرد. اینهمه را مدتهاست می دانیم. ولیکن به هرحال بخشی از اصلاح طلبان کسانی هستند که در پی اصلاح اسلام هستند و همانطور که دو هفته پیش بحث شد "چه اصلاح طلب چه اصولگرا، رفرم مذهبی یعنی قبول جدایی اسلام از اصول سیاسی، قوانین جزایی و مدنی و اصول علمی" (5). پس از خیزش 96، همانطور که بتازگی در نوشتاری تحت عنوان "رهبری احزاب اصلاح طلب توسط اعضای سکولار به چالش کشیده می شود، ویرایش دوم با یادی از دکتر هنگامه شهیدی" (6)، بحث شد، بسیاری از کسانیکه در 40 سال گذشته بخاطر رفرم در اسلام جلب اصلاح طلبان شده بودند، یا بالاخره در این احزاب اصلاح طلب رفرم می کنند و یا اینکه به احزاب سکولار دموکرات خواهند پیوست.

 

اما بخش مهمی از اصلاح طلبان در حقیقت بوروکراتهای دولتی در رژیم اسلامی 40 سال گذشته بوده اند، و گرچه در میان آنها نیز کسانی هستند که نظیر آقای مصطفی تاجزاده به اصول اصلاحات اعتقاد عمیق دارند، اما اکثریت آنها اساساً مسأله شان حفظ موقعیتی است که سالهاست در سایه حضور فعال در قدرت سیاسی در ایران داشته و دارند. آن گروه از اصلاح طلبان حتی وقتی به هر دلیلی بویژه بعد از شکست جنبش سبز در سال 1388 از ایران خارج شدند، اولین کارشان در خارج، نزدیک شدن به قدرت در خارج بود و به همین علت در رسانه هایی نظیر صدای آمریکا خود را به سلطنت طلبان در آمریکا نزدیک کردند، چون تصور می کردند که آنها مظهر قدرت در خارج هستند. این اتفاق فقط در آن رسانه روی نداد بلکه شکل حرکت بوروکراتها و خبرنگاران بسیار نزدیک به رژیم اسلامی و دیگر اصلاح طلبانِ نزدیک به قدرت بود، که به خارج آمده بودند و به وضوح می شود آنرا دید، که در عین حال همراه ادامه دشمنی آنها با نیروهای سکولار دموکرات بود که در 40 سال گذشته و پیش از آن اپوزیسیون بوده اند، چرا که این بوروکراتها دنبال قدرت در خارج بودند و نه اینکه بخواهند اپوزیسیون باشند، و به تصور آنها، سلطنت طلبان قدرت سیاسی در خارج هستند.

 

در واقع همه این رفتارهای متضاد اصلاح طلبان به این دلیل است که در 40 سال گذشته این جریان بخشی لاینفک از رژیم اسلامی در ایران بوده است و خصلتی شدیداً دولتی دارد که با نیروهایی که اساساً اپوزیسیون بوده اند، اختلافی آشکار دارند و به همین دلیل با ملی مذهبی ها در عمل متفاوت عمل می کنند گرچه از نظر ایدئولوژیک چندان تفاوتی بین آنها نیست.

 

به رغم همه این حقایق تلخ، هر فرد مشخص از اصلاح طلبان نظیر انسانهایی که در گذشته بخشی از هر رژیم یا حزبی بوده اند، می تواند تغییر کند یا تغییر کرده باشد و مطمئناً بسیاری از اصلاح طلبانِ دیروز، امروز از فعالان جنبش سکولار دموکراسی ایران هستند و درباره نظرات تازه شان دروغ هم نمی گویند و امروز بخشی از اپوزیسیون هستند و نیازی نیست بخاطر پیشینه اصلاح طلبی، به آنها مشکوک بود، مگر خلاف آن ثابت شود. و بالاخره دوباره باید تأکید کرد که "چه اصلاح طلب چه اصولگرا، رفرم مذهبی یعنی قبول جدایی اسلام از اصول سیاسی، قوانین جزایی و مدنی و اصول علمی" (7).

 

به امید جمهوری آینده نگر دموکراتیک و سکولار در ایران

سام قندچی

IRANSCOPE.COM
http://www.ghandchi.com

سیزدهم مرداد ماه 1397
 August 5, 2018

 

پانویس:

 

1. درباره اصلاح طلبی و اصلاح طلبان

https://goo.gl/77Qkd6

 

2. اصلاح طلبی ارتجاعی
http://isdmovement.com/2016/0516/050416/050416.Sam-Ghandchi-Reactionary-reformism.htm
http://www.ghandchi.com/249-ReactionaryReformism.htm

 

3. چند کلمه درباره براندازان و اصلاح طلبان
http://www.ghandchi.com/929-barandaazaan.htm

 

4. مقالاتی درباره اصلاح طلبی
http://www.ghandchi.com/eslahtalabi.htm

 

5. چه اصلاح طلب چه اصولگرا، رفرم مذهبی یعنی قبول جدایی اسلام از اصول سیاسی، قوانین جزایی و مدنی و اصول علمی
http://www.ghandchi.com/2167-reform-e-eslam.htm

 

6. رهبری احزاب اصلاح طلب توسط اعضای سکولار به چالش کشیده می شود، ویرایش دوم با یادی از دکتر هنگامه شهیدی

http://www.ghandchi.com/1948-chaleshe-eslahtaalabi.htm

 

7. چه اصلاح طلب چه اصولگرا، رفرم مذهبی یعنی قبول جدایی اسلام از اصول سیاسی، قوانین جزایی و مدنی و اصول علمی
http://www.ghandchi.com/2167-reform-e-eslam.htm  

 
 

 

 

 

 

متون برگزیده
http://featured.ghandchi.com

 

 

 

SEARCH