A Reminiscence of Hamid Ganjineh

At the time of start of Iranscope Futurist Forum

Sam Ghandchiسام قندچي یادی از حمید گنجینه در آغاز کار فوروم آینده نگر ایرانسکوپ

سام قندچی 

http://www.ghandchi.com/551-HamidGanjineh.htm

 

 

امروزه روز وقتی به سایـت های شبکه های اجتماعی نظیر فیس بوک  سر میزنم به یاد اولین تجربه های اجتماعی خودم در اینترنت در اوائل سالهای 1990 میافتم زمانی که هنوز از وب خبری نبود و بیشتر این ارتباطات یا از طریق بولتن بوردها (1) بودند و یا از طریق ایمیلی میجر دومو (2)، و یا از طریق گروههای یوزنت (3) که بوسیله اِن اِن تی پی (4) به هم متصل بودند.

 

اولین یادداشت اینترنتی ام درباره ایران را در یکی از این گروه های یوزنت بنام اس سی آی (5) در اکتبر 1993 نوشتم. گرچه ابزاری برای نوشتن و درج به فارسی ساخته بودند ولی همه بحث ها به انگلیسی بود و شرکت کنندگان در اس سی آی درباره هر چیزی در دنیا با هم بحث میکردند از دموکراسی گرفته تا حقوق بشر، از علم و تکنولوژی تا شعر و تاریخ، و گپ زدن درباره زندگی روزمره در آنجا رایج بود. یک لحظه نوشته ای درباره سنگسار و حکم قصاص در ایران درج میشد و دقیقه ای دیگر خاطرات خوشی از ایران (6) به بحث گذاشته میشد. در اینجا نمیخواهم تاریخ اس سی ای را بنویسم که دوستان دیگری پیش از این نوشته اند (7)، هرچند آن دوران را بخش مهمی از زندگی خود تلقی میکنم (8).

 

در اولین روزهای شرکت در اس سی آی با دوستان زیادی آشنا شدم و حتی با بعضی از بنیانگذاران اس سی ای نظیر جمشید نقی زاده و فرهاد شاکری این افتخار را داشتم که در دوره های آنها به همراه دیگر شرکت کنندگان اس سی ای که در شمال کالیفرنیا زندگی میکردند، و گاه ماهیانه برای ناهاردر رستورانی بنام چلوکبابی در سانی ویل (9) جمع میشدند، نشست و برخاست کنم. جمشید کسی بود که در معرفی اینترنت به ایران نقش برجسته ای داشت و فرهاد شاکری کسی است که بعداً اولین وب سایت ایرانی بنام تهران-استانفورد (10) را خلق کرد.

 

در سال 1993 بیشتر بحث های سیاسی در اس سی آی  درباره راه اصلاحات یا راه انقلابی برای تحول ایران بود. جالب است دوستانی که انزمان هنوز در فکر راه انقلابی در ایران بودند بعدها از پیشقراولان راه اصلاحات گشتند و خدمات شایسته ای هم نمودند (11). زمانیکه پیشنهاد ایجاد اولین گروه حقوق بشر بر روی اینترنت را در اس سی ای مطرح کردم (12)، جمشید نقی زاده که در جوانی پسر عمویم، احمد قندچی شانزدهم آذر (13)، را میشناخت، تماس گرفت و پیشنهاد کرد با حسین باقرزاده که از بنیانگذاران اس سی ای بود، و در لندن زندگی میکرد، برای اینکار همکاری کنم، و به اینگونه گروه ایرانی حقوق بشر تشکیل شد (14).  اعضاء گروه ایرانی حقوق بشر و نیز دیگر شرکت کنندگان در اس سی ای در 15 سال اخیر در شکل گیری تشکیلات های دیگر خبری، حقوق بشری و سیاسی، در اینترنت و خارج از اینترنت، نقش به سزائی ایفا کرده اند.

 

اگرچه بیشتر نوشته هایم در اس سی ای درباره آینده نگری بود، ولی سکولاریسم را چند سالی پیش از 18 تیر در همان اس سی آی بحث میکردم (15) و زمان 18 تیر، آن جنبش را نه دوم خردادی بلکه بمثابه آغاز حرکت سکولار در ایران ارزیابی کردم (16). بهرحال امروز که فعالین آن جنبش 18 تیر دیگر شناخته شده اند، اهمیت درک اس سی ای از آن جنبش و حمایتی که از آن کردیم، درس آموز است (17).

 

***

 

اما اولین کسی که در اولین روزهای شرکتم در اس سی ای با او آشنا شدم، نه در کالیفرنیا بلکه در سوئیس زندگی میکرد، و نام او حمید گنجینه بود. حمید جوان شوخ طبعی بود که بیشتر جوک مینوشت و بعضاً به موضوعات مربوط به عظمت ایران پیش از حمله اعراب علاقمند بود. به یاد دارم یکی از جوک های او که بعدها در اینترنت خیلی گفته میشد راجع به شکل پیشنهاد خواستگاری در افغانستان در مقایسه با ایران بود (18) که اول بار به شکلی دیگر در همان اس سی آی گفته بود ولی بعدها به فارسی ترجمه کرده و منتشر کرد. حمید با جوک های فی البداهه اش همیشه خنده بر لبان شرکت کنندگان در اس سی ای میآورد.

 

البته آشنائی ها همه مجازی بودند مگر برای برخی نظیر جمعی از ما که در شمال کالیفرنیا زندگی میکردیم و به درجه خیلی کمتری نیز برای معدودی در نقاط دیگر جهان.  حمید گنجینه یکی از کسانی بود که ابتکار دیدار اهالی اس سی آی از نقاط مختلف دنیا در یک محل را مطرح کرد که چون اولین آن دیدارها در سال 1994 در منزل یکی از اعضاء جمع که در ساندیاگو زندگی میکرد برگزار شد و چون نام مستعار وی جی من (19) بود که با گ شروع میشد، آن تجمع گیدار (20) لقب گرفت و تاریخ آن جمع ها در شیکاگو و نقاط دیگر مفصل است که دائی حمید در باره اش یاداشتی نوشته بود. متأسفانه در هیچکدام از آنها نتوانستم شرکت کنم ولی شرکت کنندگان از نقاط مختلف جهان در آن جمعها بودند.  این گردهمائی ها اجتماعی بودند و نه سیاسی.  حمید حتی از هوادارن جمهوری اسلامی که در اس سی آی فعال بودند نیز برای شرکت در دیدارها دعوت کرد، ولی آنها خودشان نیامدند!

 

در ماه ژوئیه 2003 قرار بود یکی از این دیدارها در لوس انجلس برگزار شود. حمید از سوئیس در 10 ژوئن با من تماس گرفت و گفت که میخواهد در این سفر مرا ببیند و چون دیدار در جنوب کالیفرنیا است یک ماشین میگیرد و به شمال کالیفرنیا میاید. گفتم که میتواند منزل ما بماند.   اما یکماه بعد تظاهراتهای سالگرد 18 تیر بود (21) و دستگیریهای دانشجویان در ایران (22) و او هم فعال برای پشتیبانی از دانشجویان و تأخیر در برنامه های دیدار.  بالاخره حمید به همراه دوست دیگر اس سی ای سیمین همتی راسموسن در ماه اوت با ماشین از لوس انجلس به شمال کالیفرنیا آمدند و شب را در منزل ما بودند و بسیاری دیگر از دوستان اس سی ای نیز آمدند و شب فراموش نشدنی ای بود. کسانیکه سالها با هم از طریق اینترنت تماس داشتیم و اول بار همه با هم در یکجا بودیم. بعد از رفتن دوستان تا نزدیک صبح پیش از خواب جوک های جدید بود که میگفت و در واقع حمید نه فقط شکلات های سوئیسی، و سی دی های برنامه های رادیوئیش، بلکه زندگی با خود سوغات آورده بود. همیشه سر زنده بود و خنده بر لبان من و خانواده ام و دوستان اس سی آی آورد که هنوز یادش با ماست. روز دیگر هم در منزل یکی دیگر از دوستان اس سی آیِ شمال کالیفرنیا با آمدن چند نفر دیگر دور هم بودیم، که آنهم فراموش نشدنی بود.

 

این اولین و آخرین دیدار من با حمید گنجینه بود. حمید به اروپا برگشت و بعد بیماری سرطان گریبانش را گرفت. آنقدر خجالتی بود که حتی جزئیات را از من هم مخفی میکرد. ولی خیلی درد داشت و سیمین همتی میدانست، از محبتش و سختی هایش همه. سیمین بعد از درگذشتش از ابراز احترام او برای من میگفت وقتی در واقع من بودم که همه این سالها با دوستی او از راه دور و خواندن طنزهایش خوشی داشتم و چقدر برایم ارزش داشت که به خود زحمت داد به شمال کالیفرنیا بیاید و با هم دیداری داشته باشیم. پنج سال با سرطان مبارزه کرد و در 7 سپتامبر 2007 درگذشت و همسر و دو فرزند خود و ما را تنها گذاشت (23). هادی خرسندی برایش به امید دیدار (24) نوشت و هنوز سایت رادیو پیوندش برجاست (25) و صفحه بیوگرافیش در اینترنت (26) قابل دسترسی، و در دنیای مجازی انیترنت هنوز زنده است و هنوز نوشته هایش به ما انرژی میدهد، و یادش با ما است.

 

امروز در آعاز فعالیت فوروم آینده نگر ایرانسکوپ او را بخاطر میاورم که هنوز در این آغاز زندگی دیگری از ایرانیان در فضای مجازی و در آغاز سال نو در ایران (27) برای ما پیام آور شادی است.

 

 

به امید جمهوری آینده نگر دموکراتیک و سکولار در ایران

 

سام قندچی، ناشر و سردبير ایرانسکوپ

http://www.iranscope.com

http://www.ghandchi.com 

 بیست و چهارم اسفند ماه 1387

March 14, 2009

 

پانویس ها:

 

1. Bulletin Boards

2. majordomo

3. Usenet

4. NNTP

5. SCI = soc.culture.iranian

6. http://www.ghandchi.com/122-Memories.htm

7.  http://www.ghandchi.com/gozari.htm

8. http://www.ghandchi.com/05-My_Profile.htm

9. Sunnyvale

10. http://tehran.stanford.edu

11. http://ghandchi.com/04-LiberalismDialogue/Intro.htm  

12. http://www.ghandchi.com/27-Stoning.htm

13. http://www.ghandchi.com/545-16Azar.htm

14. http://www.ghandchi.com/IHRWG.htm

15. http://www.ghandchi.com/301-Pluralism.htm

16. http://www.ghandchi.com/52-1981-vs-1999.htm

17. http://www.ghandchi.com/iranscope/Anthology/Daneshjoo/daneshjoo.htm

18. http://www.ghandchi.com/zangereftan.gif

19. Gman

20. Geedar

21. http://www.ghandchi.com/339-IranStudents.htm

22. http://www.ghandchi.com/iranscope/Anthology/Daneshjookhordad82/index.htm

23. http://www.iranian.com/main/singlepage/2007/dayi-hamid

24. http://www.iranian.com/main/2007-43

25. http://listen.to/peyvand

26. http://www.ganjineh.ch/bio/

27. http://www.ghandchi.com/iranscope/Anthology/Norouz/saltahvil.htm

 

 


متون برگزیده
http://featured.ghandchi.com

 

 

 

SEARCH