Sam Ghandchiسام قندچي یکسال گذشت، چقدر رژیم اسلامی می تواند پس از خیزش 96 دوام آورد
سام قندچی

http://www.ghandchi.com/2428-khizesh96-regime.htm

 

khizesh-dey96

سال پیش در هفتم دی ماه 1396 خیزش 96 (1) آغاز شد و به صورت جزر و مد در یکسال گذشته با نقطه اوجی در مرداد ماه 97 ادامه یافت. خیزش96 به درستی در همان روز هفتم دی ماه 96 نقطه عطفی در مبارزات 40 سال گذشته برای برقراری حکومتی سکولاردموکرات ارزیابی شد (2) و گفته شد که این خیزش، انقلاب قرن بیست و یکمی ایران (3) را رقم میزند. در واقع خیزش 15 خرداد 1342 نیز نقطه عطفی در مبارزات علیه رژیم شاه بود و رهبری آن را نیروهای اسلامگرا در دست داشتند ولی دیدیم که رژیم شاه بعد از آن خیزش، 15 سال دوام آورد. واقعیت این است که خیزشهایی که در سالهای 1339 تا 1342 در ایران جریان داشت اساساً خواستهایی سکولار نظیر حقوق زنان و دادن زمین به رعایا و برانداختن سیستم ارباب رعیتی داشتند که در روستاهای ایران اساساً مزارعه به نسبت 2 و 3 در 5 بود، همچنین تأمین حقوق رفاهی کارگران در کارخانجات و ارائه آموزش و پرورش به روستاییان و تأمین خدمات برق، آب و تلفن در نقاط دور افتاده دیگر خواستهایی بود که قبل از 28 مرداد نیز در رأس خواستهای مردم قرار داشت. رژیم شاه بعد از جنبشهای 1339 -1342 بسیاری از این خواستها را طی آنچه انقلاب سفید نامیده شد، برآورده کرد. البته موضوعاتی نظیر قانون حمایت خانواده برای زنان با مخالفت ملایان روبرو شد و آیت الله ناصر مکارم شیرازی که اکنون در قید حیات است آن زمان به همراه آیت الله مطهری و دیگران مجله ای بنام "مکتب اسلام" منتشر می کردند که این بخش از اصلاحات انقلاب سفید را مورد حمله قرار می دادند، اما کلاً 80 درصد خواستهای مردم که در انقلاب سفید برآورده شد، مورد توافق همه نیروهای سیاسی آن دوران از جبهه ملی که تظاهرات میدان جلالیه را رهبری می کرد تا حزب توده و روحانیت بود. اینکه رژیم شاه توانست این اصلاحات را بکند در درجه اول به این شکل بود که آن بخش از دولت را که از 28 مرداد رتق و فتق امور را در دست داشتند، معزول کرد. در واقع فقط این نبود که طیب حاج رضایی ها که بعد از 15 خرداد اعدام شد و از لاتهای هوادار رژیم شاه و روحانیت بود کنار گذاشته شدند بلکه خود شعبان جعفری و حامیانش اساساً بعد از 15 خرداد کنار گذاشته شدند نه به این خاطر که با خمینی همکاری داشته باشند، که نداشتند، بلکه به این دلیل که گردانندگان رژیم که میراث دوران 28 مرداد بودند، به عقب رانده شدند و قشر تحصیل کرده تازه ای شروع به کار کرد که بیشتر تکنوکرات بودند، و در ابتدا کسانی نظیر دکتر علی امینی و ارسنجانی مطرح بودند که به دولت کندی در آمریکا نزدیک بودند و زود هم کنار گذاشته شدند، اما در واقع تکنوکراتهای تازه ای جای بوروکراتهای پیشین را گرفتند، بوروکراتهای تازه چندان شباهتی به اربابان یا به اصطلاح فئودالهای ایران نداشتند و همانطور که ذکر شد بیشتر تکنوکرات بودند، و این روند در رژیم شاه تا آخرهای کار یعنی کابینه جمشید آموزگار، همچنان ادامه یافت، و بعد از او بود که دوباره شریف امامی را از دوران 28 مرداد آوردند که با ملایان بتواند کار کند که اصل مسأله بیش از آن بود و ادامه استبداد 25 ساله مسأله اپوزیسیون بود. در نتیجه اینکه رژیم شاه دیکتاتوری بود و عاقبت این امر باعث سقوطش شد و خیلی ها نیز این استبداد را به دلیل وابستگی آن رژیم به آمریکا دیده و خودشان ضد آمریکایی یا به اصطلاح ضدامپریالیست شدند، بسیار بحث شده است (4). اما در واقع سقوط رژیم شاه باید دو سال بعد از 15 خرداد روی می داد چون اپوزیسیون هنوز می رفتند در خیابانها و شعار می دادند «اصلاحات آری، دیکتاتوری نه» و تعجب انگیز این نبود که رژیم 15 سال بعد سقوط کرد بلکه تعجب این بود که چطور 15 سال دیگر رژیم شاه دوام آورد و حتی باعث شد جنبش سیاسی که اصلاح طلب بود رادیکال شود و برای مبارزه با دیکتاتوری به مشی چریکی روی آورد. پاسخ این است که اصلاحات انقلاب سفید، موفق بود و به رغم دیکتاتوری که برچیدن آن خواسته اصلی کل جنبش سیاسی و مدنی یک قرن ایران در دوران مدرن بود، با اینحال رژیم توانست 15 سال دیگر دوام آورد چون به خواستهای اصلی اقتصادی و اجتماعی مردم طی انقلاب سفید و بعد از آن پاسخ داد. در واقع همانطور که ذکر شد بعد از 15 خرداد ترکیب مقامات دولتی در ایران تغییر کرد و بیشتر و بیشتر تکنوکراتها امور را در دست گرفتند و شاید کابینه آموزگار را بشود به دولت کارتر تشبیه کرد که همه تحصیل کرده های با مدرک دکترا و غیره بودند و این رمز دوام رژیم برای 15 سال بعد از اعتصابات سالهای 1339 تا 1342 بود وگرنه خیلی زودتر رژیم شاه سقوط کرده بود. حالا برویم و درباره رژیم اسلامی صحبت کنیم. خواست اصلی که خیزش96 و همه این سالها جنبش سکولار دموکرات مدنی و سیاسی ایران مطرح کرده جدایی حکومت و مذهب بوده و هست و رژیم اسلامی در پاسخگویی به آن واقعاً ناتوان بوده چون اساساً این مسأله در عرصه قضایی است و بعد هم قوه مقننه، و قوه مجریه چندان قدرتی در آن ندارد، و قوه قضاییه ایران در یکسال گذشته نه تنها هیچ اصلاحاتی نداشته بلکه بیشتر و بیشتر به خشونت توسل جسته است. لازم به یادآوری است که در هر کشور متمدنی باید می گفتم اول قوه مقننه مسؤل است چون قانونگذار است، اما در رژیم کوکلاکس کلان اسلامی (5) در ایران قانون اساسی بر مبنای شریعت است و قوه مقننه بیشتر دکور است. اما تا آنجا که به قوه قضاییه مربوط می شود، البته خبرهایی نظیر حکم دادگاهی در قزوین در روز گذشته می رسد که برای بهاییانی که بازداشت بودند آوانسهای ناچیزی داده و تبلیغات مذهبی آنها را جاسوسی و غیره نخوانده، که عقب نشینی خیلی ناچیزی از سوی رژیم اسلامی است، و هرچیز کمتر از به رسمیت شناختن مذهب بهایی اصلاحات نیست (6). در زمینه حجاب اجباری که اصلاً بهتر است از اصلاحات در رژیم اسلامی در یکسال گذشته حرف نزنیم (7). و اینها مثالهایی از موضوعات قضایی است که نشان می دهد قوه قضاییه رژیم اسلامی ایران همچنان در قرون وسطی سیر می کند و حتی در زمان پیش مشروطه اینگونه نبوده است. امروز خبری را در سایت گویا در مورد مادرزنی که به دخترش شیر داده خواندم و حتی این قلم که بعنوان ژورنالیست هر خبر عجیب و غریبی را می شنوم واقعاً از این یکی شوکه شدم و برایم قابل باور نبود که رژیم قضایی ایران تا اینقدر می تواند عقب مانده و ارتجاعی باشد (8). در نتیجه از دیدگاه این قلم حتی اگر قوه مجریه و مقننه در ایران اصلاحات بیشتری کنند در صورتیکه قوه قضاییه به همین نحو ادامه دهد انقلاب 21 ایران ممکن است در یکسال آینده تومار کل رژیم اسلامی را نظیر انقلاب 1357 در هم پیچد چرا که بعد از یکسال، خواسته اساسی خیزش96 یعنی جدایی حکومت و مذهب همچنان با بی اعتنایی کامل قوه قضاییه ایران و رژیم اسلامی روبرو است و فقط بلدند معترضان به این دیوانگی های شرعی آشکار قضایی را زندان اندازند، شکنجه و اعدام کنند. در واقع سال پیش در نوشتاری گفته بودم که دو سال برای انقلاب 21 ایران فرصت است و در این یکساله رژیم اسلامی اصلاحاتی نکرده که آن تخمین تغییر کند (9). البته فاکتورهای دیگری هم در کار هستند نظیر آنچه روز گذشته بحث شد (10).

 

به امید جمهوری آینده نگر دموکراتیک و سکولار در ایران،

 

سام قندچی

IRANSCOPE.COM
http://www.ghandchi.com

بیست و چهارم دی ماه 1397
January 14, 2019

 

پانویس:

 

1. خیزش 96
https://goo.gl/QmJPYV

 

2. هفتم دی ماه نقطهء عطف تغييرناپذير جنبش ضد حکومت مذهبی در ايران
http://www.ghandchi.com/1855-noghte-atf.htm

http://isdmovement.com/Index-All/2018/0118/011018.htm  

 

3. انقلاب 21 ایران

https://goo.gl/w5rMvF

 

4. ترقی خواهی در عصر کنونی

http://www.ghandchi.com/352-taraghikhahi.htm

 

5. کوکلاکس کلان اسلامی

http://ghandchi.com/islamic-kkk.htm

 

6. آقای محمد خاتمی 11 سال گذشت، پاسخ شما درباره به رسمیت شناختن دیانت بهایی چیست؟
http://www.ghandchi.com/2346-khtami-bahai-faith.htm

 

7.  حجاب، حزب الله، کوکلاکس کلان و سياست جداسازی
http://isdmovement.com/2018/0418/042718/042718-Sam-Ghandchi-Hezb0llah-and-KKK.htm
http://www.ghandchi.com/1941-zanan-kkk.htm

 

8. خبرنامه گویا: به بهانۀ حرام شدنِ ابدی زن و شوهر جوان به خاطر شیر دادنِ مادر زن؛ سید علی اصغر غروی
https://news.gooya.com/2019/01/post-22434.php

 

9. ایران دو سال وقت دارد
http://isdmovement.com/2018/0518/051118/051118-Sam-Ghandchi-IRI-has-just-two-years.htm
http://www.ghandchi.com/2034-iran-do-saal-vaght-daarad.htm
چه خوب چه بد، دو سال دیگر وقت نداریم
http://isdmovement.com/2018/0718/070418/070418-Sam-Ghandchi-Not-even-two-years.htm
http://www.ghandchi.com/2142-do-sal-vaght-nadaarim.htm

 

10. آقای خامنه ای پنج روز پیش اشتباهی شبیه نامه احمد رشیدی مطلق کرد
http://www.ghandchi.com/2427-khamenei-rashidi-motlagh.htm  

 

 

 

 

 

 


 

متون برگزیده
http://featured.ghandchi.com

 

 

 

SEARCH