ایران بسوی تیانانمن می رود، آمریکا کجا خواهد ایستاد؟

ایران بسوی تیانانمن می رود، آمریکا کجا خواهد ایستاد؟
سام قندچی
http://www.ghandchi.com/1979-tiananmen.htm

Iran Heading for Tienanmen, Where Will U.S. Stand
http://www.ghandchi.com/1979-tiananmen-english.htm

پی نوشت 14 مهرماه 1401: مقاله ی زیر 4 سال و نیم پیش، یعنی یک ماه و نیم بعد از آغاز خیزش دی ماه 96 منتشر شد. دو هفته پیش در خیزشی که در اواخر شهریورماه 1401، در پی قتل حکومتی زنده یاد ژینا #مهسا_امینی آغاز شده، و ادامه ی انقلاب 21 ایران است اما بسیار پرقدرت تر از 5 سال پیش، وضعیت رویارویی کوکلاکس کلانهای اسلامی در برابر خیزش مردم ایران و اهمیت موضعگیری دولت آمریکا در موقعیتی مشابه قرار دارد. کانون توجه موج نوین انقلاب 21 ایران آشکارا بر مسأله ی زنان در رژیم اسلامی متمرکز است و مایه ی شگفتی که خانم کامالا هریس معاون ریاست جمهوری آمریکا تا این لحظه سخنی در مورد این خیزش عظیم در ایران بیان نکرده اند! س.ق.

ایران به سرعت بسوی وضعیتی مشابه رویدادهای پایان قرن بیستم در میدان تیانانمن در چین، پیش میرود. اصلاح طلبان نظیر دنگ شیائو پینگ با رهبران محافظه کار حزب کمونیست چین نظیر لی پنگ متحد شدند، حکومت نظامی اعلام کردند، افراط گرایانی نظیر گروه چهار نفر را بازداشت کردند، و خیزش دموکراتیک را در میدان تیانانمن در چهارم ژوئن 1989 به خاک و خون کشیدند. امروز در ایران، ما شاهد وضعیتی مشابه هستیم که اصلاح طلبان اسلامی با جناح های اعتدال گرا و محافظه کار متحد شده اند تا جنبش سکولاری را که در هفتم دی ماه 1396 آغاز شده، سرکوب کنند. آنها همزمان افراطیونِ هوادار رژیم اسلامی نظیر گروه دولت بهارِ محمود احمدی نژاد را بازداشت کرده اند. خیزشی که در ایران در جریان است دیدگاه روشن سکولار دموکراتیک دارد (1)، در حالیکه خیزش چین در سال 1989 در فقدان دیدگاهی روشن در برابر رژیمی بود که در مخالفت با آن برخاسته بود. مضافاً آنکه افراطیون هوادار رژیم اسلامی ایران نظیر گروه آقای محمود احمدی نژاد در مقایسه با جناح هوادار رژیم ملقب به چهار نفر در چین، از آنگونه نفوذ در خیزش ایران برخوردار نیست، و در واقع گروه های اپوزیسیون سکولار دموکرات ایرانی که در 39 سال گذشته اساساً در ایران غیرقانونی بوده اند، بالاترین نفوذ را در جنبش جاری در ایران دارند. صرفنظر از تشابهات و تفاوتهای ایران 2018 و چین 1989، موضع آمریکا تأثیر مهمی را در نتیجه رویدادهای جاری در ایران، خواهد داشت. همانطور که ممکن است به خاطر داشته باشیم، آمریکا اساساً دنگ شیائو پینگ و متحدان او را بعنوان نیرویی می دید که می توانست در چین آن زمان روی آن حساب کند چرا که اصلاح طلبان چین و محافظه کاران اقتصادی به روشنی متحدان آمریکا در رقابت گلوبال با اتحاد شوروی بودند. بعد هم وقتی که دولت چین بحران میدان تیانانمن را پشت سر گذاشت، آمریکا مناسبات خود را با چین عادی کرد که تا به امروز ادامه داشته است. تا آنجا که به خیزش تازه در ایران مربوط می شود، دونالد ترامپ از خیزش هفتم دی ماه 1396 در همان روزها حمایت کرد که برای معترضان ایرانی دلگرم کننده بود (2). موضع آمریکا در ارتباط با خیزش ایران، امروز که دو روز به سال نو ایرانی مانده، مطمئناً بر آینده ایران تأثیری مستقیم خواهد داشت.

به امید جمهوری آینده‌نگر دموکراتیک و سکولار در ایران،

سام قندچی

IRANSCOPE.COM
http://www.ghandchi.com

بیست و چهارم اسفند ماه 1396
March 14, 2018

پانویس:

1. اتحاد آینده نگر برای جدایی حکومت و مذهب
http://www.ghandchi.com/1975-etehade-ayandehnegar.htm

2. نیاز به حمایت جهانی از خیزش تاریخی ضد اسلامگرایی در ایران
http://www.ghandchi.com/1839-iran-anti-islamist-uprising.htm
Worldwide Support for Iran's Historic Anti-Islamist Uprising is Necessary
http://www.ghandchi.com/1839-iran-anti-islamist-uprising-english.htm
بحثهای غلط برخی رهبران چپ ایران در مورد اعلام حمایت دونالد ترامپ
http://www.ghandchi.com/1844-trump.htm

متون برگزیده
http://featured.ghandchi.com

برای حزب جمهوریخواهان سکولار دموکرات و آینده نگر ایران
http://www.ghandchi.com/futuristparty/index.html