Sam Ghandchiسام قندچي قصه کودکان: ماهیگیر و جن غول پیکر در شیشه

سام قندچی

http://www.ghandchi.com/464-ghesseh.htm

Fairy Tale: The Fisherman and the Jinny
http://www.ghandchi.com/464-ghessehEng.htm

 

genie-bottle

 

در داستان های هزار و یکشب قصه ای هست که ما اکثراً شنیده ایم.  منظورم داستان ماهیگیر و جن یا غول در شیشه است.  داستان اینطوری تعریف میشود که در زمان های دور ماهیگیری بود که یک بطری از توی دریا پیدا میکند و تا که در شیشه را باز میکند جنی از آن بیرون میاید، غولی بزرگ که از محبس بطری آزاد شده است.  غول میخواهد که ماهیگیر را بکشد.  ماهیگیر از او میپرسد که چرا؟

 

جن در پاسخ میگوید که وقتی او در ابتدا در شیشه محبوس شد، در صد سال اول، در قلب خود قسم خورد که "هر آنکس رهایم کند را تا ابد ثروتمند کنم."  ولی یک قرن گذشت و کسی او را آزاد نکرد.  سپس جن قرار تازه ای با خود گذاشت. گفت "هر که مرا آزاد کند، برای او سه آرزو بر آورده خواهم کرد."  ولی بازهم کسی برای آزادی او در 400 سال آینده پیدا نشد.  در نتیجه او با خود عهد میکند که "هر که از حالا به بعد مرا رها کند، آنکس را خواهم کشت."  در این دور سوم است که ماهیگیر پیدا شده و او را رها کرده است و داستان به اینگونه ادامه مییابد:

 

ماهیگیر با صدای بلند با خود حرف میزند که باورش نمیشود که جنّی به این بزرگی بتواند از شیشه ای به این کوچکی بیرون آید.  این به چالش کشیدن جن باعث میشود که برای نشان دادن ممکن پذیری این موضوع، غول به شیشه بازگردد.  ماهیگیر هم فوراً در شیشه را میبندد.  در واقع این تردستی ماهیگیر باعث میشود که جن غول پیکر به شیشه برگردانده شود.

 

چرا این داستان انقدر بین کودکان محبوب است؟

 

نقش غول در بخش اول داستان بیان احساسات بچه ای است که مثلاً منتظر پدر و مادرش است که از میهمانی برگردند و ممکن است این هر سه مرحله را پشت سر گذارد.  اول ممکن است بگوید که اگر آنها زود برگردند، بچه خوبی می شود.  بعداً ممکن است با خود عهد کند که "من همیشه بهترین بچه خواهم بود اگر مادر و پدرم همین الان برگردند."  بالاخره ممکن است که احساس کند جدا از اینکه بیایند یا نه، از آنان متنفر خواهد بود.

 

ممکن است نقش ماهیگیر در بخش دوم داستان در پس فرستادن جن غول پیکر به داخل شیشه، زمانهائی باشد که پیروزی با تردستی بچه ای بر پدر و مادری که چون غولی بلند و بزرگ هستند، به او احساس قدرت دهد.

 

شاید بیخود نیست که هردو قسمت داستان برای کودکان هیجان انگیز است.

 

این قلم برای نوشتن تحلیل بالا از قصه هزار و یکشب، از کتاب بسیار جالب برونو بتلهایم با عنوان کاربردهای افسونگری، (1) استفاده کرده ام. 

 

به امید جمهوری آینده نگر دموکراتیک و سکولار در ایران

سام قندچی

IRANSCOPE.COM
http://www.ghandchi.com

بیست و پنجم دی ماه 1385

January 7, 2007

 

پانویس:

 

1. Brune Bettelheim: The Uses of Enchantment: The Meaning and Importance of Fairy Tales,Vintage Books, 1977, P.28-35

 

 

متون برگزیده
http://featured.ghandchi.com

 

 

 

SEARCH